1. पर्यावरण आणि प्रादेशिक आराखडा
[✓] OBSERVED २००७ मध्ये कैलाश चंद्रा यांच्या नेतृत्वाखालील संशोधकांनी 'झूज' प्रिंट जर्नलमध्ये मध्य प्रदेश आणि छत्तीसगड राज्यातील फुलेंची चेकलिस्ट तपासून एक महत्त्वाची चौकशी प्रकाशित केली. (2007)
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED मध्य प्रदेश, छत्तीसगडमधील जबलपूर, नरमदपुरम, मंडला, बस्तर आणि सुरगुजा या भागातल्या भूभागावर लक्ष केंद्रित करून अभ्यासाने पर्यावरण व ग्रामीण क्षेत्रातील भारतीय ज्ञानातील महत्त्वपूर्ण अंतर लक्षात घेतले.
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED विंध्या आणि सातपुरा पर्वतांच्या श्रेणीत पसरून बस्तरच्या सुगंधी जंगलातपर्यंत मध्य प्रदेश व छत्तीसगड हे भारत द्वीपकल्पातील पर्यावरणीय पूल बनले आहेत.
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED फुलपाखरे निसर्गाच्या सर्वात संवेदनशील जैविक सूचक आहेत: कारण त्यांच्या उकड्यांवर विशिष्ट स्थानिक यजमान वनस्पती आणि मायक्रोक्लिमेटवर अवलंबून असते, म्हणून फुले विविधतेतील बदल लगेच जंगलाचे संकुचन किंवा हवामानाचा ताण दर्शवतात.
(
CLM-001 , CLM-002
)
2. अनुभवजन्य पद्धती आणि प्रमाणात्मक परिणाम
[✓] OBSERVED जबलपूर येथील भारतीय प्राणीशास्त्र सर्वेक्षण (झेडएसआय) च्या शास्त्रज्ञांनी राष्ट्रीय उद्याने आणि वन्यजीव अभयारण्यंमधील आधुनिक झेडएसआई फील्ड मोहिमांसह १२० वर्षांहून अधिक ऐतिहासिक नोंदी एकत्रित केली. (120)
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED परिणामी, 100 वंशातील आणि 5 कुटुंबांमधील 174 फुलपाखरू प्रजातींची साठावणी झालीः 61 ब्रश-फुट फुले (निम्फालिडा), 48 ब्लू आणि हेअरस्ट्रिक (लाइकेनिएडे), 29 स्किपर (हेस्पीरीएड) 22 पांढरे व पिवळ्या (पियरिएड) आणि 14 ग्लॉवटाइल (पॅपिलीओनिएड).
(
CLM-002 , CLM-003
)
[✓] OBSERVED प्रयोगात्मक मापनाने दावा CLM-001 चा आधार घेतला: मध्य प्रदेश आणि छत्तीसगडमध्ये 5 कुटुंबांखालील 100 वंशांच्या फुलपाखरांची एकूण 174 प्रजाती व उपप्रजातींचे दस्तऐवज करण्यात आले.
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED दावा CLM-002 मध्ये प्रलेखित पद्धतीत्मक प्रोटोकॉलनुसार, कुटुंब निम्फालिडा (ब्रशफुट फुलपाखरे) ने 61 प्रजाती (35.1%) सह सर्वाधिक प्रजाती समृद्धता दर्शविली आहे.
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED मध्य प्रदेशमध्ये पच्छमरी जैवक्षेत्र आरक्षणा, कान्हा, पेंच आणि बांधावगढात 153 प्रजाती आहेत. तर छत्तीसगडमध्ये कंगर व्हॅली, इंद्रावती व आचनाकमार या भागात 115 प्रजाती आहे.
(
CLM-003 , CLM-004
)
[≈] ASSOCIATION या चेकलिस्टमध्ये वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, 1972 अंतर्गत कायदेशीररित्या संरक्षित प्रजातींची उपस्थिती पुष्टी केली गेली आहे.
(
CLM-004 , CLM-005
)
[✓] OBSERVED प्रमाणात्मक मूल्यांकनामुळे दावा CLM-003 ची पुष्टी झाली: मध्य प्रदेशात 153 फुलपाखरू प्रजाती आणि छत्तीसगडमध्ये 115 जाती नोंदवल्या गेल्या आहेत.
(
CLM-003
)
[≈] ASSOCIATION नमुना क्षेत्रातील दावा CLM-004 ने दाखवले की, पाखमारही, कन्हा आणि बस्तरच्या आर्द्र पानांच्या जंगलांमध्ये आर्द्रता अवलंबून असलेले सॅटरीने आणि पॅपिलियनिडे टाक्सा क्वचितच कोरड्या कांटाच्या झाडांमध्ये दिसतात.
(
CLM-004
)
3. धोरण संश्लेषण आणि पद्धतशीर गुहा
[✓] OBSERVED त्याच वेळी, लेखकांनी असेही नमूद केले आहे की छत्तीसगडच्या दुर्गम जिल्ह्यांमध्ये लहान आणि वेगाने उडणाऱ्या स्किपर (हेस्पीरीडे) व कंद्यावर राहणारे हेअरस्ट्रॅक अजूनही कमी प्रमाणात नोंदवले गेले आहेत. यामुळे भविष्यातील फील्ड सर्वेक्षणांसाठी समृद्ध जमीन उपलब्ध झाली आहे.
(
CLM-005
)
[✓] OBSERVED या फील्ड निरीक्षणांचे संश्लेषण करून दावा सीएलएम-००५ ने मध्यवर्ती उच्च भागात नोंदवलेल्या अनेक दुर्मिळ टॅक्सन, ज्यात लाल गुलाब (पाकलिओप्ट हेक्टर) आणि ऑर्किड टिट (च्लियारीया ओथोना) समाविष्ट आहेत, त्या भारतीय वन्यजीव संरक्षण कायदा, 1972 च्या अनुसूची I आणि II अंतर्गत संरक्षित केल्या गेल्याचे दाखविले. (005)
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT या अधिकृत ZSI बेसलाइनमध्ये मध्य भारतातील वन व्यवस्थापक, महाविद्यालयीन विद्यार्थी आणि नागरिक शास्त्रज्ञांना दीर्घकालीन पर्यावरणीय बदलाचे परीक्षण करण्यासाठी सत्यापित संदर्भ उपलब्ध आहे (या अभ्यासाच्या पद्धतशीर मर्यादांमुळे अतिरिक्त पडताळणीशिवाय थेट कार्यकारणभाव सिद्ध होत नाही).
(
CLM-006
)
[i] CONTEXT महत्त्वाचे म्हणजे, लेखकांनी एक अत्यावश्यक पद्धतशीर चेतावणीवर (सीएलएम-006) भर दिलाः ऐतिहासिक नमुने उपलब्ध राष्ट्रीय उद्याने आणि जिल्हा मुख्यालयाभोवती केंद्रित केले गेले आहेत (या अभ्यासाच्या पद्धतशीर मर्यादांमुळे अतिरिक्त पडताळणीशिवाय थेट कार्यकारणभाव सिद्ध होत नाही).
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED तसांशात्मक संश्लेषण बिंदू (1) मध्ये आधारित आहे, टॅक्सोनोमिक ब्रेकडाउन, टेबल 1, पृ. 2791-2796 हे सिद्ध करते की कुटुंब निम्फालिडा (ब्रश-फुट फुलपाखरे) ने 61 प्रजाती (35.1%) सह सर्वाधिक प्रजाती समृद्धता दर्शविली होती, त्यानंतर लिकानिनidae (48 प्रजाती), हस्पेरिडिडे (29), पियरिडी (22) आणि पापिलनॉइड (14). मध्य भारतीय हाईलँड्स & सत्तुरा-माइकल बायोजेग्रफिक संदर्भात Jabalpur, Narmadapuram, मंडला या पॅरामीटरमध्ये थेट प्रमाणीय इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करते.
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED प्रादेशिक वितरण विश्लेषण, पृ. 2790-2797 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (2) द्वारे सिद्ध झाले आहे की राज्य स्तरावरील विभाजनाने मध्य प्रदेशात 153 फुलपाखरू प्रजाती आणि छत्तीसगडमध्ये 115 प्रजाती नोंदवल्या आहेत, ज्यात 94 प्रजाती दोन्ही राज्यांमध्ये सामायिक केल्या गेल्या आहेत. जबलपूर, नरमादपुरम, मंडला यामधील केंद्रीय भारतीय उच्च भागातील आणि सातपुरा-मैकल जैवइग्रफिक संदर्भात हा घटक थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशিক संरक्षण नियोजनास सूचित करतो.
(
CLM-003
)
[≈] ASSOCIATION अभ्यासाच्या संश्लेषण बिंदू (3) मध्ये आधारित, हअबइतअत अफफइनइतय ओबसएरवअतइओनस, प. 2790, 2797 या पुस्तकात असे सिद्ध केले आहे की पाखमरी, कान्हा आणि बस्तर बंदरांच्या आर्द्र पातळ साठिणी (सहओरएअ रओबउसतअ) जंगलांमध्ये आर्द्रता-निर्भर सॅटरीनाई आणि पपिलियनडाइड टक्से क्वचितच कोरड्या कांटाच्या स्क्रबमध्ये दिसतात. मध्य भारतीय उच्च भागातील & सअतपउरअ-मअइकअल जैव भौगोलिक संदर्भात जअबअलपउर, नअरमअदअपउरअम, मअनदलअ मधील हा पॅरामीटर थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करतो.
(
CLM-004
)
[✓] OBSERVED भारतीय वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, 1972 च्या अनुसूची I आणि II अंतर्गत संरक्षित केलेले आहे. मध्य भारताच्या उच्च भागात आणि सातपुरा-माइकल जीवशास्त्रातील संदर्भात जबलपूर, नरमदपुरम, मंडला या पॅरामीटरद्वारे प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संवर्धन नियोजन थेट माहिती दिली जाते. (4) (2791) (2796)
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT पद्धतशीर सीमा विश्लेषण (5) असे दर्शविते की ऐतिहासिक नमुना संकलन सुलभ राष्ट्रीय उद्याने आणि जिल्हा मुख्यालयांच्या आसपास केंद्रित केले गेले आहे, जेणेकरून दक्षिणी छत्तीसगड आणि पूर्व विंधियामधील दूरस्थ आदिवासी वन ब्लॉक्स हंगामी हेस्पिरिडी स्किपरसाठी कमी सर्वेक्षण झाले आहेत. परिणामी, या स्ट्रक्चरल मर्यादांचा विचार न करता निष्कर्ष वाढवता जाऊ शकत नाही.
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED एबस्ट्रॅक्ट अँड रिझल्ट्स सिंथेसिस, पृ. 2790 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (6) द्वारे सिद्ध केले आहे की मध्य प्रदेश आणि छत्तीसगडमध्ये 5 कुटुंबाखालील 100 वंशांच्या फुलपाखरांची एकूण 174 प्रजाती आणि उपप्रजातींचे दस्तऐवजीकरण करण्यात आले होते. मध्य भारतीय उच्च भागात & Satpura-Maikal जैवइग्रफिक संदर्भात Jabalpur, Narmadapuram, Mandla या पॅरामीटरद्वारे प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन थेट माहिती दिली जाते.
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED तांत्रिक विभागणी, सारणी 1, पृ. 2791-2796 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (7) ने पुष्टी केली आहे की कुटुंब निम्फालिडा (ब्रश-फुट फुलपाखरे) 61 प्रजात्यांसह (35.1%) सर्वाधिक प्रजाती समृद्ध होते, त्यानंतर लिकॅनिनिडे (48 प्रजाती), हेस्पेरिडी (29), पियरिडिए (22) आणि पापिलीओनिडे (14) यांचे अनुकरण केले जाते. मध्य भारतीय उच्च भागात & Satpura-Maikal जैव भौगोलिक संदर्भात Jabalpur, Narmadapuram, Mandla मधील हा घटक थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करतो.
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED प्रादेशिक वितरण विश्लेषण, पृ. 2790-2797 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (8) द्वारे सिद्ध झाले आहे की राज्य स्तरावरील विभाजनाने मध्य प्रदेशात 153 फुलपाखरू प्रजाती आणि छत्तीसगडमध्ये 115 प्रजाती नोंदवल्या आहेत, ज्यात 94 प्रजाती दोन्ही राज्यांमध्ये सामायिक केल्या गेल्या आहेत. मध्य भारतीय उच्च भागातील जैव-भौगोलिक संदर्भात Jabalpur, Narmadapuram, Mandla या पॅरामीटरद्वारे प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि क्षेत्रीय संरक्षण नियोजन थेट माहिती दिली जाते.
(
CLM-003
)
[≈] ASSOCIATION हअबइतअत अफफइनइतय ओबसएरवअतइओनस, प. 2790, 2797 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (9) याने पुष्टी केली आहे की पाखमरी, कान्हा आणि बस्तर बंदराच्या आर्द्र पातळ साठिरेना व पपिलोनइदअए टॅक्सांना आर्द्रतेवर अवलंबून असते जे कोरड्या कांटांच्या स्क्रबमध्ये क्वचितच दिसतात. मध्य भारतीय उच्च भागात & सअतपउरअ-मअइकअल जैवस्थानिक संदर्भात जअबअलपउर, नअरमअदअपउरअम, मअनदलअ या पॅरामीटरद्वारे प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन थेट माहिती दिली जाते.
(
CLM-004
)
[✓] OBSERVED भारतीय वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, 1972 च्या अनुसूची I आणि II अंतर्गत संरक्षित केलेले आहे. मध्य भारताच्या उच्च भागात आणि सातपुरा-माइकल जैव भौगोलिक संदर्भात जबलपूर, नरमदपुरम, मंडला या पॅरामीटरने थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संवर्धन नियोजन सूचित करते. (10) (2791) (2796)
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT पद्धतशीर सीमा विश्लेषण (11) असे दर्शविते की ऐतिहासिक नमुना संकलन सुलभ राष्ट्रीय उद्याने आणि जिल्हा मुख्यालयांच्या आसपास केंद्रित केले गेले आहे, जेणेकरून दक्षिणी छत्तीसगड आणि पूर्व विंधियामधील दूरस्थ आदिवासी वन ब्लॉक्स हंगामी हेस्पेरिडी स्किपरसाठी कमी सर्वेक्षण झाले आहेत. परिणामी, या स्ट्रक्चरल मर्यादांचा विचार न करता निष्कर्ष वाढवता जाऊ शकत नाही.
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED अॅबस्ट्रॅक्ट अँड रिझल्ट्स सिंथेसिस, पृ. 2790 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (12) द्वारे सिद्ध केले आहे की मध्य प्रदेश आणि छत्तीसगडमध्ये 5 कुटुंबाखालील 100 वंशांच्या फुलपाखरांचे एकूण 174 प्रजाती आणि उपप्रजाती दस्तऐवजीकृत करण्यात आली आहेत. जबलपूर, नरमादपुरम, मंडला यामधील केंद्रीय भारतीय उच्च भागात आणि सातपुरा-मायकल जैवइग्रफिक संदर्भात हा पॅरामीटर थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करतो.
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED तांत्रिक विभागणी, सारणी 1, पृ. 2791-2796 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (13) ने दर्शविले आहे की कुटुंब निम्फालिडा (ब्रश-फुट फुलपाखरे) 61 प्रजाती (35.1%) सह सर्वाधिक प्रकारांची संपत्ती दर्शविते, त्यानंतर लिकानिनidae (48 प्रजाती), हेस्पेरिडिडे (29), पियरिडी (22) आणि पापिलीओनइड (14). मध्य भारतीय उच्च भागात & Satpura-Maikal जैवइग्रफिक संदर्भात Jabalpur, Narmadapuram, Mandla या पॅरामीटरमध्ये थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करते.
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED प्रादेशिक वितरण विश्लेषण, पृ. 2790-2797 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (14) द्वारे सिद्ध झाले आहे की राज्य स्तरावरील विभाजनाने मध्य प्रदेशात 153 फुलपाखरू प्रजाती आणि छत्तीसगडमध्ये 115 प्रजाती नोंदवल्या आहेत, ज्यात 94 प्रजाती दोन्ही राज्यांमध्ये सामायिक केल्या गेल्या आहेत. जबलपूर, नरमादपुरम, मंडला यामधील केंद्रीय भारतीय उच्च भागातील आणि सातपुरा-मैकल जैवइग्रफिक संदर्भात हा पॅरामीटर थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशিক संरक्षण नियोजनास सूचित करतो.
(
CLM-003
)
[≈] ASSOCIATION अभ्यासाच्या संश्लेषण बिंदू (15) च्या आधारावर, हअबइतअत अफफइनइतय ओबसएरवअतइओनस, पृ. 2790, 2797 मध्ये पुष्टी केली गेली आहे की पाखमरी, कान्हा आणि बस्तर बंदरांच्या आर्द्र पातळ साठि (शोरिया रोबस्टा) जंगलांमध्ये आर्द्रता-निर्भर सॅटरीना आणि पपिलियनडाईड टक्से क्वचितच कोरड्या कांटाच्या स्क्रबमध्ये दिसतात. मध्य भारतीय उच्च भागात & सअतपउरअ-मअइकअल जैवस्थानिक संदर्भात जअबअलपउर, नअरमअदअपउरअम, मअनदलअ या पॅरामीटरद्वारे प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन थेट माहिती दिली जाते.
(
CLM-004
)
[✓] OBSERVED भारतीय वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, 1972 च्या अनुसूची I आणि II अंतर्गत संरक्षित केलेले आहे. मध्य भारताच्या उच्च भागात आणि सातपुरा-माइकल जैव भौगोलिक संदर्भात जबलपूर, नरमदपुरम, मंडला या पॅरामीटरने थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संवर्धन नियोजन सूचित करते. (16) (2791) (2796)
(
CLM-005
)
[i] CONTEXT पद्धतशीर सीमा विश्लेषण (17) असे दर्शविते की ऐतिहासिक नमुना संकलन सुलभ राष्ट्रीय उद्याने आणि जिल्हा मुख्यालयांच्या आसपास केंद्रित केले गेले आहे, जेणेकरून दक्षिणी छत्तीसगड आणि पूर्व विंधियामधील दूरस्थ आदिवासी वन ब्लॉक्स हंगामी हेस्पेरिडी स्किपरसाठी कमी सर्वेक्षण झाले आहेत. परिणामी, या स्ट्रक्चरल मर्यादांचा विचार न करता निष्कर्ष वाढवता येऊ शकत नाही.
(
CLM-006
)
[✓] OBSERVED एबस्ट्रॅक्ट अँड रिझल्ट्स सिंथेसिस, पृ. 2790 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (18) द्वारे सिद्ध केले आहे की मध्य प्रदेश आणि छत्तीसगडमध्ये 5 कुटुंबाखालील 100 वंशांच्या फुलपाखरांचे एकूण 174 प्रजाती आणि उपप्रजातींचा पुरावा नोंदविण्यात आला होता. जबलपूर, नरमादपुरम, मंडला यामधील केंद्रीय भारतीय उच्च भागात आणि सातपुरा-मायकल जैव भौगोलिक संदर्भात हा पॅरामीटर थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करतो.
(
CLM-001
)
[✓] OBSERVED तांत्रिक विभागणी, सारणी 1, पृ. 2791-2796 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (19) ने दर्शविले आहे की कुटुंब निम्फालिडा (ब्रश-फुट फुलपाखरे) 61 प्रजाती (35.1%) सह सर्वाधिक प्रकारची संपत्ती दर्शविली आहे, त्यानंतर लिकानिनिडे (48 प्रजाती), हेस्पेरिडी (29), पियरइड (22) आणि पापिलनिनिडे (14) यांचे अनुकरण केले गेले आहे. मध्य भारतीय उच्च भागात & सतुरा-माइकल जैवस्थानिय संदर्भात Jabalpur, Narmadapuram, Mandla मधील हा घटक थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशिक संरक्षण नियोजन सूचित करतो.
(
CLM-002
)
[✓] OBSERVED प्रादेशिक वितरण विश्लेषण, पृ. 2790-2797 मध्ये आधारित अनुभवजन्य संश्लेषण बिंदू (20) राज्य स्तरीय विभाजनाने मध्य प्रदेशात 153 फुलपाखरू प्रजाती आणि छत्तीसगडमध्ये 115 प्रजाती नोंदवल्या आहेत, ज्यात 94 प्रजाती दोन्ही राज्यांमध्ये सामायिक केल्या गेल्या आहेत. जबलपूर, नरमादपुरम, मंडला यामधील केंद्रीय भारतीय उच्च भागातील आणि सातपुरा-मैकल जैवइग्रफिक संदर्भात हा मापदंड थेट प्रमाणात्मक इकोसिस्टम मॉडेलिंग आणि प्रादेशিক संरक्षण नियोजनास सूचित करतो.
(
CLM-003
)